Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho Cách mạng công nghiệp 4.0: Từ tầm nhìn Nghị quyết 71 đến thực tiễn thị trường lao động

Abstract

Trong bối cảnh kinh tế số và CMCN 4.0 tái định hình cấu trúc việc làm, Việt Nam đối mặt yêu cầu cấp bách về tái cấu trúc đào tạo, nâng năng lực số, ngoại ngữ và kỹ năng mềm. Ngày 15/8/2025, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 71-NQ/TW về phát triển nguồn nhân lực, coi nhân lực chất lượng cao là đột phá chiến lược hướng tới mục tiêu 2045. Nghiên cứu này phân tích vai trò của Nghị quyết 71 trong định hình chiến lược nhân lực 4.0, đánh giá mức độ tương thích giữa định hướng chính sách và thực tiễn thị trường lao động, đồng thời đề xuất hàm ý triển khai.

Phương pháp nghiên cứu định tính được sử dụng, kết hợp phân tích nội dung các văn bản chính sách, báo cáo thống kê và 20–25 phỏng vấn bán cấu trúc với đại diện cơ quan quản lý, cơ sở đào tạo, doanh nghiệp và hiệp hội nghề nghiệp.

Kết quả cho thấy nhận thức về Nghị quyết 71 tương đối thống nhất; quá trình đổi mới chương trình, chuyển đổi số và liên kết “ba nhà” đã khởi động, song còn hạn chế bởi chênh lệch vùng miền, lệch pha cung–cầu kỹ năng, thiếu giảng viên chất lượng cao, cơ chế PPP và dữ liệu nhân lực chưa đồng bộ. Bài viết đề xuất nhóm giải pháp: hoàn thiện thể chế; xây dựng cơ sở dữ liệu kỹ năng quốc gia; phát triển đội ngũ; khuyến khích doanh nghiệp tham gia đào tạo; và nuôi dưỡng văn hóa học tập suốt đời. Các hàm ý này giúp hiện thực hóa mục tiêu nâng cao năng lực cạnh tranh đến năm 2045.